Cách Nuôi Chim Cu Gáy Nhanh Nổi

Chim Cu Gáy là loài chim rừng nhưng thường sinh sống ở các khu vực ruộng lúa, hoa màu. Chúng gắn liền với tuổi thơ củ biết bao đứa trẻ Việt Nam vì đây là loài chim được ông bà rất yêu thích. Nếu bạn nào ở miền Nam sẽ biết, người ta không gọi thẳng thừng “Chim Cu Gáy” mà hay gọi tắt là con “Cu” hoặc chim “Cu”


Nguồn gốc xuất xứ chim gu gáy

Cu gáy (danh pháp khoa học: Streptopelia chinensis) là một loài chim trong họ Columbidae. Chúng là loài chim bồ câu khá quen thuộc với nông thôn Việt Nam.

Bạn đang xem: Cách nuôi chim cu gáy nhanh nổi

Loài chim Cu Gáy sống chủ yếu tại các vùng nhiệt đới như: từ phía nam Asia đến Pakistan, phía đông India và Sri Lanka đến phía nam China và Southeast Asia, Việt Nam, Lào, Cambodia, Thái Lan, Philippines, Trung Quốc, Mianma, Malaysia, Xumaka và một số nước ở châu Âu, châu Mỹ.

*


Đặc điểm ngoại hình chim cu gáy

Chim Cu Gáy là loài chim cỡ trung bình có trọng lượng khoảng từ 180-200g. Lông ở phần đầu, gáy và mặt bụng màu nâu nhạt hơi tím hồng; đỉnh và hai bên đầu phớt xám; cằm và họng trắng nhạt; đùi, bụng và dưới đuôi màu nhạt hơn; lông hai bên phần dưới cổ và lưng trên đen điểm tròn trắng ở mút; mặt lưng nâu, các lông có viền hung nhạt rất hẹp.

Lông bao phủ cánh phía trong nâu nhạt, thân lông đen nhạt; lông phía ngoài xám tro. Lông cánh nâu đen có viền xám rất hẹp. Lông đuôi giữa nâu sẫm, các lông hai bên chuyển dần sang đen với phần mút lông trắng.


Đầu : tròn, lông đầu màu xanh xám, mắt dữ, vệt lông đen phải kéo dài qua khoé mắt. Mỏ : to và gồ, dài vừa phải, cong vừa phải vì chim mỏ cong hay phá thóc và thức ăn trong cóng . Mũi : lớn (chim sẽ khỏe và bền hơi hơn). Cổ : cao, nhỏ như thắt lại ( cổ lãi ) chim sẽ gáy lớn tiếng. Cườm : cườm trắng phải nhỏ, đóng dày, càng dày càng tốt. Chim có bộ cườm xếp thành hàng lối thì lại càng quý. Chim mà nền lông đen trên cổ nhiều thì gù nhiều. Chim mà có cườm giắt thường là chim hay. Ức : nở rộng, tiếng gáy vang to, hơi khỏe. Thân hình như cái bắp chuối, chót đuôi thu nhỏ lại ( đuôi vót), bộ lông ép sát mình là chim khỏe. Cánh : xếp gọn gàng, dài quá phao câu (chim cực khỏe, lông đẹp), lông mao nhỏ (càng nhỏ càng tốt). Đuôi : cuống đuôi lớn vót nhọn về cuối, nên chọn con đuôi dài. Chân : chân to, vuông, đỏ, vảy khô.
*

Một số đặc điểm tiêu chuẩn của một con cu gáy hay :

chim có cườm màu vàng. Cườm xuống tận vai, nhưng không đóng ở trên lưng. Loại này hiếm khi gặp được. hình dáng của chim giống như một cái bắp chuối, hai đầu nhỏ, giữa phình ra, trông rắn chắc, gọn chặt. có cái chỉ màu đen chạy dưới khoé mắt, dài quá khoé mắt mộtchút mới tốt  chân chim phải vuông cạnh, và khô. Vảy đóng hai hàng trơn, đóng chặt, nổi mốc lên Cườm phải đóng giáp vòng hết cổ mới thật tốt. Thường thì chim chỉ có cườm đóng ở phần trên cổ mà thôi, phần ức không có cườm.  Chim mà có cườm rựng là chim có gù hậu, tức là gáy dai dẳng.

Đặc điểm tính cách của chim cu gáy

Cũng như nhiều giống chim rừng khác, Cu Gáy cùng sống với lãnh địa riêng của nó. Mỗi con Cu trống đến tuổi trưởng thành đều tự tìm cho mình một vùng đất riêng để sinh sống.

Để tạo được lãnh địa riêng tư này, con trống phải dùng sức mạnh bản thân để giành giựt từ con chim “chủ đất” yếu sức hơn nó, bằng giọng gáy hùng dũng của nó, hoặc bằng những trận đọ sức quyết liệt.

Vì như bạn đã biết, chim rừng thường dũng giọng hót, giọng gáy của mình vào hai mục đích chính là: dọa nạt kẻ thù, và để… mê hoặc chim mái trong mùa sinh sản. Ngoài ra, Cu Gáy cũng là giống chim hung hăng háu đá, chúng cũng biết tức nhau vì tiếng gáy như loài Gà nên… khi gặp tay xứng danh kỳ phùng địch thủ, chúng cũng hăng tiết rượt đuổi nhau trên cây, hoặc xoắn lấy nhau đá túi bụi dưới đất đến nỗi không còn biết trời trăng gì nữa! Đây chính là lúc “trai cò mổ nhau ngư ông đắc lợi”. Trẻ em ở thôn quê gặp được cảnh này thì còn gì sung sướng hơn, chỉ vồ một cái là được nắm gọn hai con chim béo ngậy !

Khi đất đã vô chủ thì đúng là một miếng mồi ngon cho chú chim trống tốt số nào đang buồn ngủ mà gặp chiếu manh cứ điềm nhiên vào đó mà cư ngụ!

Lãnh địa một chú Cu Gáy rộng hẹp là tùy vào nhiều yếu tố như do mật độ chim sống trong vùng ít hay nhiều, do sức mạnh bản thân đến đâu. Nếu mật độ chim sống trong vùng đông đảo thì mỗi con chỉ chiếm lĩnh một khu vườn rộng, một vùng rộng chừng một vài mẫu tây. Còn nếu mật độ chim thưa thì có khi lành địa của nó ngút ngàn, đi đến mỏi cẳng rã giò vẫn chưa hết ranh đất cua nó. Bạn nào đã từng đi gác Cu đều biết rõ điều này.

*

Chiếm được đất để làm lãnh địa riêng là chuyện khó, nhưng giữ được đất cùng không phải là chuyện dễ dàng gì. Vì luật rừng là cậy vào sức mạnh bản thân, hễ mạnh được yếu thưa. Có con vừa chiếm đất được buổi sáng thì lại mất ngay buổi chiều, nếu lỡ gặp phải tay địch chu sừng sỏ hơn mình! Chúng cũng có tính “Chó cậy nhà gà cậy vườn”’ những chim giữ đất thường hung hăng hơn những chim vãng lai từ xa đến.

Ngoài thiên nhiên, Cu Gáy sống không mấy khi được yên thân. Chúng chỉ kiếm ăn trong vùng lãnh địa của mình, tuy cặm cụi tần tảo kiếm mồi bằng những hột rơi hột rụng dưới đất, nhưng mắt vẫn láo liên để ý xem có con chim lạ nào đó đến xâm lấn cối bờ không. Thỉnh thoảng chúng lại bay lên những cây cao hoặc núp mình trong các lùm bụi để quan sát… Miệng nó không lanh chanh như loài chim sâu, như Kéc, Quạ… mà chỉ khi cảm thấy được sống yên tĩnh nhất mới cất tiếng gáy một thòi một hồi rồi ngưng nghỉ!

Khi ra đồng, hoặc đến bìa rừng nghe một con chim đang cất tiếng gáy đều đặn, nhưng bỗng nhiên nó im bặt, nín khe thì bạn nên hiểu rằng nó đã phát giác ra có người đang đến gần mức an toàn dành riêng cho nó rồi đó. Giống chim này vốn nhút nhát và đa nghi, mặc dầu chúng sống gần người, ngay việc làm tổ cũng loanh quanh trong vườn tược, nương rẫy.

Sống ngoài thiên nhiên, Chim Cu chỉ cất tiếng gáy khi bầu không khí chung quanh nó thật sự vắng lặng, khi nó cảm nhận được có sự an toàn tuyệt đối cho nó.

Khi tìm mồi ở ruộng lúa hay nương rẫy, giữa chúng và người bao giờ cũng có một khoảng cách an toàn nào đó, ít lắm cũng mười lăm thước. Và khi tìm chỗ đậu trên cây, Cu Gáy cũng chọn độ cao khoảng mười lăm mét trở lên, chứ không đâu ở lùm bụi thấp, nhất là cạnh đường đi có nhiều người qua lại.

Xem thêm: Nơi Bán Gan Ngỗng Giá Bao Nhiêu, Gan Ngỗng Pháp

Ở thôn quê vào buổi trưa bao giờ cũng yên ắng, vì giờ này nông dân đã rời ruộng đồng về nhà ngơi nghỉ, trâu bò cũng về chuồng, nên đó là lúc chim Cu cảm thấy được yên thân mới cất tiếng gáy. Vì vậy những buổi trưa hè nóng nực, được ngã mình đong đưa trên chiếc võng dưới tàng cây rậm mát ngoài vườn, hoặc bên chái nhà ở một vùng ngoại ô nào đó, bạn dù khó tính đến đâu cũng cảm thấy vô vàn thích thú khi được nghe tiếng gáy của chim Cu từ xa vọng lại đều đều…như ru ta vào giấc ngủ vậy.

Cu gáy thường gáy nhiều vào lúc gần trưa, khoảng chín mười giờ sáng và lúc giữa trưa. Một số ít con gáy vào lúc chiều, và hiếm khi được nghe chúng gáy vào lúc trăng sáng. Trái lại, khi nuôi nhốt trong lồng, nếu được chăm sóc chu đáo, chim có thể gáy suốt ngày, kể cả lúc đầu hôm, khi có ánh đèn hoặc ngoài trời trăng sáng. Người ta thích nuôi Cu Gáy cũng là do bản tính siêng gáy này của chúng…

*

Cách chăm sóc nuôi dưỡng chim cu gáy

Nên bắt đầu nuôi chim cu gáy từ lúc bé, khi nó còn chưa biết bay và còn lông tơ hay chỉ mới mọc sơ sơ một chút lông ống. Vì như vậy, bạn sẽ dễ dàng hơn khi chăm sóc và huấn luyện chim. Trường hợp không có chim mẹ hoặc chim bố, bạn có thể tự nhai gạo cho vụn, rồi kề miệng chim cu con vào miệng mình để mớm mồi cho nó. Một lưu ý nhỏ là lúc cho ăn, hãy để chim cu đậu trên mu bàn tay hoặc cánh tay của mình, tránh để trong lòng bàn tay, nếu không muốn chân chim bị nhiễm một số chất thải độc từ mồ hôi của bạn. Chuồng để nuôi chim cu là loại lồng làm bằng gỗ hoặc chuồng bằng lưới sắt vây thành những ngăn nhỏ, mỗi ngăn nuôi một đôi. Bên trong dùng rơm rạ để tạo thành ổ. Nếu nuôi chim trong lồng, cần treo lồng chim trên chỗ cao, tránh sự tiếp xúc của chó mèo, chuột và treo ở nơi ít người qua lại, có ánh sáng thoáng. Cũng phải lưu ý về cách chăm sóc chim cu theo mùa: thêm nước điện giải, tắm 2 ngày 1 lần vào mùa nóng; uống thêm nước muối vào mùa đông. Ngoài ra, Cu cũng cần được nhận ánh sáng mặt trời mỗi ngày.
*

Chế độ dinh dưỡng của chim cu gáy

Thức ăn chính của chim Cu Gáy là các loại hạt quả, quả cây, hạt cỏ và các loại nông sản như lúa, ngô, đậu, mè, vừng, hạt kê, khoai lang, sắn,… Ngoài ra, Cu Gáy còn thích ăn quả đa. Một số loại chim cu trong tự nhiên còn ăn cả đất, đất đỏ, liếm muối, ăn côn trùng, ruồi nhặng,…

Vấn đề sức khỏe của chim cu gáy

Sức đề kháng của chim cu gáy thường bị giảm mạnh khi thời tiết thay đổi, chuyển mùa hay thức ăn không đạt yêu cầu. Bởi vậy, việc phòng bệnh cho chim là điều vô cùng cần thiết.

*

Bệnh đau mắt

Đây là căn bệnh thường gặp ở chim cu gáy. Triệu chứng của bệnh là hiện tượng chim hay dụi cánh vào mắt, bạn có thể phát hiện tình trạng này bằng cách trực tiếp thấy hiện tượng hoặc nhìn vào đầu của 2 cánh chim, nếu vị trí đó bị ướt tức là chim hay dùng đầu cánh dụi mắt. Điều này cũng góp phần làm mắt chim bị nhiễm trùng nặng hơn.

Cách điều trị: Bệnh đau mắt ở chim cu gáy có thể được chữa trị bằng phương pháp dân gian như: dầm quả mướp đắng, vắt lấy nước nhỏ vào mắt cho chim bị bệnh mỗi ngày từ 2 – 3 lần/ mỗi lần 3,4 giọt. Tốt nhất, bạn có thể cho thêm mướp đắng vào khẩu phần ăn của chim.

Ngoài ra, bạn cũng có thể điều trị cho chim bằng cách nhỏ vài giọt nước cốt chanh vào mắt của chim bị bệnh liên tục trong vài ngày đến khi khỏi.

Bệnh tiêu chảy ở chim cu gáy

Cách điều trị: Nếu thấy chim bị bệnh này, cách tốt nhất là bạn nên đến hiệu thuốc thú y, miêu tả rõ triệu chứng và mua thuốc cho chim uống. Ngoài ra, bệnh này ở chim cu gáy cũng có thể sử dụng thuốc Berberin hay biseptol để chữa trị, liều lượng chỉ 1 nửa viên là đủ, hòa tan vào nước rồi đặt vào lồng cho chim uống. Dùng đến khi chim không còn tiêu chảy hay đi phân xanh.

Bệnh hạt đậu

Bệnh hạt đậu là căn bệnh khá thường gặp trong quá trình nuôi chim cu gáy. Dấu hiệu của bệnh là trên cơ thể chim mọc lên những nốt tròn, chứa dịch màu trắng to bằng hạt đậu.

Cách điều trị: Khi phát hiện bệnh hạt đậu ở chim cu gáy, cần lấy dao lam (hơ trên lửa cồn hoặc tiệt trùng kỹ) để rạch nốt đậu và nặn hết phần màu trắng như bã đậu đó ra tới khi chỉ còn máu đen. Tiếp đó, dùng thuốc rifampicin (thuốc con nhộng chữa Lao màu đỏ) rắc vào vết rạch đã nặn hết dịch là được.

Một điểm lưu ý nữa là muốn chim phát triển khỏe mạnh, mau ăn chóng lớn thì bạn nên mang chúng ra ngoài phơi nắng vào buổi sáng sớm. Không nên che kín lồng và nhốt chim cả ngày trong bóng tối.

Khi chim cu gáy tự mổ được thức ăn, bạn nên rải các loại hạt như bông cỏ, hạt đậu, hạt vừng (đừng có kích thước quá lớn), không bóc vỏ để chúng tự mổ và giúp hệ tiêu hóa tốt hơn, lông bóng mượt hơn.

Chim cu gáy chịu nhiệt rất kém, nên mùa động bạn nên đặt một bóng điện gần lồng vào ban ngày để giữ ấm cho chúng nha.

*